حريم خصوصى زندگى زنان در ايران: از يك دختر كوچك تا يك زن بزرگسال

unnamedJ0JY31HK

شيوا محبوبى: حريم خصوصى زندگى زنان در ايران: از يك   دختر كوچك تا يك زن بزرگسال

حفظ حريم خصوصى فرد  در بسيارى از جوامع  پيشرفته  به رسميت شناخته شده است; هر چند كه در همين جوامع پيشرفته نيز دستگاه  سيستم حاكم  راههايى براى تجسس در زندگى خصوصى مردم پيدا ميكند اما اين امر  كه  فرد محق است در امور زندگي خصوصي خود استقلال داشته باشد كم و بيش تثبيت شده است و فرد تا حدودى در زندگيش حق انتخاب و در نتيجه توانايى كنترل زندگيش را دارد.  كما اينكه در قوانين بين المللى  رعايت حريم خصوصي  جزو حقوق اوليه هر فردى ميباشد اما در كشورهاى مختلف بستگى به نوع حكومتي  كه سر كار است حد و حدود و تعريف  حريم خصوصي متغير بوده و در برخي كشورها   حريم خصوصي فرد وجود خارجي ندارد.  حريم خصوصي  براى شما چه مفهومي دارد؟ حق انتخاب در زندگي خصوصيتان چه جايگاهي دارد؟  برخوردارى از قلمرو  خصوصى و حق انتخاب اينكه چه كسى اجازه دارد وارد اين قلمرو بشود يا نه  به نوعي به تقويت  اعتماد بنفس و سلامت روانى فرد كمك كرده  و اجازه ميدهد فرد احساس اختيار و قدرت كرده و به  شكوفايى خلاقيت و شخصيت او كمك ميكند.  معمولا فردى كه انتخابى در زندگى ندارد عملا لحظه به لحظه زندگيش, بدون اينكه حتى خودش متوجه باشد , مملو از اضطراب آشكار و نهفته بوده و كم كم احساس قدرت و استقلال از او گرفته ميشود. اين عدم انتخاب در تمام سطوح زندگى از روابط خانوادگى  و دوستى گرفته تا دخالتگرى در وضعيت جامعه خود را نشان ميدهد.  معمولا در كشورهايى كه حتى به طور نسبى حريم خصوصى رعايت ميشود فرد  امكان اين رادارد كه  در صورت تعرض به حقوقش  به قانون پناه برده و از تعرض كننده شكايت كند و  با امكاناتى كه در آن جامعه موجود است مقابل متعرض بياستد و اعتماد بنفس و اختيار زندگيش را مجددا به دست بياورد.  سئوال اينست كه چه اتفاقى ميافتد اگر اين فرد در جامعه اى زندگى كند كه نه تنها قانون حمايتش نميكند بلكه  حمله به حريم خصوصى قانونى بوده و اين تعرض از سوى سيستم حاكمه به او تحميل شود؟   چه فاكتورهاى ديگرى ميتواند به او  اعتماد بنفس و قدرت  مقابله با متعرض را بدهد؟

  حمله و تجاوز به حريم خصوصى  يك فرد در جامعه توسط يك حكومت كاملا هدفمند است. ندادن انتخاب به فرد در يك جامعه  در واقع محروم كردن او از داشتن كنترل بر زندگى خود و مناسبات جامعه است.   به وضعيت زنان در ايران تحت حاكميت رژيم اسلامى و قانونهاى ” نهى از منكر و امر به معروفشان ” نگاهى  بياندازيد. خشونت عليه زنان  در ايران كاملا قانونيست وبرايش هر روز لايحه و دستور عمل تصويب و اجرا ميكنند.   زنى كه زندگى و بودنش مرتبا و در تمام مراحل مورد حمله قرار گرفته است امكانى براى شكايت و يا اخذ حمايت ندارد.  اگر دقيقتر به  قوانين ضد زن در ايران نگاه كنيم  متوجه ميشويم كه حمله به  حريم خصوصى زن در ايران از همان بدو تولدش و در بسياري از مواقع حتى  زمانى كه هنوز به دنيا نيامده است شروع ميشود.

اجازه بدهيد بسيار مختصر به  يك مثال عمومى نگاهى بياندازيم. در اكثر مواقع  دخترى كه در زمان  حاكميت اين رژيم بدنيا ميايد از همان زمانى كه در رحم مادرش است  زندگى چند روزه يا چند ماهه اش عملا مورد حمله قوانين اسلامى قرار ميگيرد. مادرش به عنوان يك زن جوان بايد مواظب باشد كه براى مثال  چگونه لباس بپوشد و  رفتار كند كه مورد حمله و دستگيرى و توهين مامورين رژيم  در اماكن عمومي  قرار نگيرد. ترس و وحشت و نداشتن حق انتخاب در زندگى روزمره  اين مادر نهادينه ميشود. از لحاظ فيزيولوژيكى   اضطرابهاى ناشى از وضعيت موجودش اتوماتيك به كودكى كه هنوز متولد نشده است  منتقل شده, با رشد جنين تداخل پيدا ميكند و تاثيرات منفى در شكل گيرى شخصيت اين كودك بوجود مياورد. طبعا اين در مورد كودكان پسر نيز صادق ميباشد اما تفاوتش اينست كه  دختر  عملا  از بدو تولد همان محدود اختيارات پسر را هم ندارد و به همين دليل اضطرابش ادامه پيدا ميكند. به مرور كه اين دختر كوچك   بزرگ ميشود شاهد بيحقوقى مادر است و احتمالا از همان موقع احساس ميكند كه نميتواند مادرش را از يورش حفظ كند و عملا كنترلى  بر سلامت روحى روانى مادرش  و در نتيجه خودش ندارد و در ذهن كوچكش  احساس بي قدرتى و در ماندگى  ميكند. اين دختر بزرگ ميشود و به كلاس اول ميرود  و اولين ضربه به او اينست كه قانون به او دستور ميدهد كه  بايد حجاب بپوشد و او را از همان كودكي در يك زندان متحرك قرار داده و حق انتخاب پوشش كه جزو اپتدايى ترين حقوق است  را از او ميگيرند. اين دختر كوچك در پروسه بزرگ شدنش بيحقوقى هاى  بيشترى  را تجربه ميكند. براى مثال او حق ندارد هر رشته تحصيلى كه دلش ميخواهد انتخاب كند, حق ندارد هر نوع لباسى يا آرايشى كه مايل است بپوشد, حق ندارد هر جا كه دوست دارد مسافرت كند,  حق ندارد همسرش را انتخاب كند, وقتى به او تجاوز ميشود حق ندارد شكايت كند و يا از خود دفاع كند, حق ندارد طلاق بگيرد, حق ندارد….. اين دختر كه اكنون زن بزرگساليست تمام زندگيش را برايش انتخاب كرده اند. براى اين زن حق انتخاب و حريم خصوصى معناى واقعى ندارد چرا كه هرگز در زندگى تجربه اش نكرده است.

نكته مهم و قابل توجه در رابطه با وضعيت ايران اينست كه دختر كوچكى كه در بالا اشاره كردم  در عين حال كه شاهد بيحقوقى مادرش است و نااميدى و عدم حق انتخاب را از همان سنين كودكى تجربه ميكند , شاهد اين نيز هست كه مادرش با پاسداران مقابله كرده و در ملا عام  از حق انتخاب پوشش خود دفاع ميكنند,  در كوريدورهاى بيدادگاههاى رژيم حق طلاق را مطالبه ميكنند وحق و حقوقش را با چنگ و دندان به دست مياورد. اين دختر كوچك ياد ميگيرد كه ميتواند قربانى نمانده و با مبارزه اش فرد يا حكومتى را كه به سطوح مختلف زندگيش تعرض ميكند به عقب براند. ياد ميگيرد كه  زن بودن در ايران به معنى سكوت و تبعيت نيست  بلكه به معنى  مبارزه روزمره براى حق انتخاب است.  ياد ميگيرد كه تنها راه اين است كه منزلت انسانىيش را حفظ كرده و كنترل زندگيش را خود به دست بگيرد, اينست كه مانند مادر و عمه و خاله اش مبارزه كند. ياد ميگيرد به رسميت شناختن حريم خصوصى زندگيش را به رژيم تحميل كند.

اين دختر كوچك كه حال زن بزرگسالى شده است رژيم و قوانين ضد زنش را به چالش ميكشد و  براى حفظ حريم خصوصيش ميجنگد و دقيقا به همين دليل است كه رژيم هر روز تلاش دارد كه لايحه و قانون جديدى جهت كنترل زندگى مردم و بالاخص زنان تصويب و اجرا كند و هر چه بيشتر حمله كند, چرا كه پس  از سه دهه هنوز رژيم  نتوانسته زنان را  بر اساس قوانينش كنترل كند.

در آستانه روز جهانى عليه خشونت به زنان  , بيست و پنجم نوامبر برابر با چهارم آذر ماه,  خشونت را در تمام ابعاد پنهانى و آشكارش محكوم كنيم.

 

Advertisements

About shivamahbobi

Women's rights activist and spokesperson for ​ Campaign to Free Political Prisoners in Iran (CFPPI), former political prisoner ,TV producer and presenter

Posted on November 23, 2014, in فارسى, Women's Rights - زنان and tagged , , , , . Bookmark the permalink. Leave a comment.

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / Change )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / Change )

Connecting to %s

%d bloggers like this: